EKUZ, czyli Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego, to bezpłatny dokument potwierdzający prawo do niezbędnych świadczeń zdrowotnych w publicznym systemie opieki podczas czasowego pobytu w krajach UE, EFTA i Wielkiej Brytanii. Najłatwiej wyrobisz ją przez Internetowe Konto Pacjenta (IKP) lub aplikację mojeIKP, a jeśli potrzebujesz karty od ręki, możesz złożyć wniosek osobiście w oddziale albo delegaturze NFZ.
Co to jest karta EKUZ?
EKUZ jest imiennym dokumentem wydawanym przez Narodowy Fundusz Zdrowia osobom, które mają prawo do świadczeń finansowanych ze środków publicznych w Polsce. Każdy członek rodziny, także dziecko, otrzymuje własną kartę.
Dokument działa podczas czasowego pobytu w państwach Unii Europejskiej, Islandii, Liechtensteinie, Norwegii, Szwajcarii oraz Wielkiej Brytanii. Jest także honorowany na wybranych terytoriach zamorskich, między innymi na Maderze, Azorach, Wyspach Kanaryjskich, Gwadelupie i Martynice. Nie obowiązuje natomiast między innymi w Monako, San Marino, Watykanie, na Wyspach Normandzkich ani na wyspie Man.
EKUZ jest ważna wyłącznie razem z dokumentem tożsamości. Osoba niewidoma lub niedowidząca może zamówić kartę z naklejką zawierającą informację w alfabecie Braille’a.
Co obejmuje EKUZ, a czego nie pokrywa?
Karta uprawnia do leczenia, które jest niezbędne z medycznego punktu widzenia i nie może zostać odłożone do planowanego powrotu do Polski. Świadczenie musi być udzielane w ramach publicznego systemu danego państwa. Korzystasz z niego na takich samych zasadach jak osoby ubezpieczone w kraju pobytu.
Jeżeli lokalne przepisy przewidują współpłacenie za wizytę, pobyt w szpitalu, leki albo transport karetką, taki koszt może dotyczyć również Ciebie. NFZ nie wyrównuje automatycznie opłat, które ponoszą mieszkańcy danego państwa. Przed wizytą sprawdź też, czy placówka ma umowę z publicznym systemem ochrony zdrowia.
EKUZ nie obejmuje w szczególności:
- transportu medycznego do Polski po nagłym zachorowaniu lub wypadku,
- ratownictwa górskiego, poszukiwawczego i akcji ratunkowych,
- leczenia w prywatnych placówkach, które nie działają w publicznym systemie,
- planowanych badań, zabiegów i operacji,
- transportu zwłok, ubezpieczenia bagażu ani odpowiedzialności cywilnej.
W wyjątkowej sytuacji NFZ może rozważyć pokrycie transportu do Polski, jeżeli dalsze leczenie w kraju pobytu byłoby droższe niż przewóz do miejsca leczenia w Polsce. Nie jest to jednak standardowe świadczenie wynikające z samego posiadania karty.
Gdzie i jak wyrobić kartę EKUZ?
Wniosek o EKUZ możesz złożyć przez IKP, aplikację mojeIKP albo osobiście w oddziale lub delegaturze NFZ. Wniosek papierowy można także przesłać pocztą na adres właściwego oddziału. Od 1 stycznia 2026 roku wniosku dotyczącego wyjazdu turystycznego nie składa się przez ePUAP. Głównymi kanałami elektronicznymi są IKP i mojeIKP.
| Metoda | Czas oczekiwania | Sposób odbioru |
|---|---|---|
| IKP lub mojeIKP | Zwykle do 5 dni roboczych, w sezonie urlopowym dłużej | Wysyłka pocztą na adres wskazany we wniosku |
| Wizyta w oddziale lub delegaturze NFZ | Najczęściej od ręki, jeśli NFZ może potwierdzić uprawnienia | Odbiór osobisty albo przez osobę upoważnioną |
| Poczta tradycyjna | Kilka dni, a w okresie wakacyjnym czas może się wydłużyć | Wysyłka pocztą na wskazany adres |
Najprościej złożyć wniosek online. Na stronie IKP zaloguj się, otwórz zakładkę „Moje konto”, przejdź do informacji o ubezpieczeniu zdrowotnym i wybierz opcję złożenia wniosku o EKUZ. W aplikacji mojeIKP wybierz kategorię „e-zdrowie”, następnie „Ubezpieczenie zdrowotne za granicą” i „Wniosek o EKUZ”. Uzupełnij dane, wskaż adres wysyłki, zaakceptuj oświadczenia i podpisz wniosek profilem zaufanym.
Aplikacja może poprosić o dodanie dokumentów potwierdzających uprawnienia. Pojedynczy plik może mieć do 3,5 MB. Status wniosku i przewidywany termin otrzymania karty sprawdzisz w IKP lub mojeIKP. Po wysłaniu karty NFZ udostępnia także możliwość śledzenia przesyłki.
Procedura wygląda następująco:
- Zaloguj się do IKP albo mojeIKP i wybierz usługę dotyczącą EKUZ.
- Wypełnij wniosek, podając między innymi status ubezpieczenia i adres korespondencyjny.
- Dołącz wymagane dokumenty, jeśli system lub Twoja sytuacja tego wymaga.
- Podpisz i wyślij wniosek, a następnie sprawdzaj jego status w aplikacji lub na koncie pacjenta.
- Odbierz kartę pocztą albo złóż wniosek osobiście w NFZ, jeśli zależy Ci na odbiorze od ręki.
Osobista wizyta jest najlepszym rozwiązaniem, gdy wyjazd jest blisko. Zabierz dokument tożsamości oraz dokumenty potwierdzające ubezpieczenie, jeśli NFZ może nie znaleźć uprawnień w swojej bazie. Wniosek za inną osobę może złożyć pełnomocnik na podstawie upoważnienia.
Osoby wyjeżdżające do pracy mogą potrzebować dokumentu A1 wydanego przez ZUS albo KRUS. Uczeń, student lub doktorant po ukończeniu 18 lat, zgłoszony do ubezpieczenia jako członek rodziny, powinien dołączyć kopię aktualnej legitymacji albo zaświadczenie o kontynuowaniu nauki.
Kto może otrzymać kartę i na jak długo?
EKUZ otrzyma osoba ubezpieczona w NFZ albo mająca prawo do świadczeń na podstawie szczególnych przepisów. Dotyczy to między innymi:
- pracowników, przedsiębiorców, emerytów i rencistów,
- dzieci oraz członków rodziny zgłoszonych do ubezpieczenia,
- uczniów, studentów i doktorantów uprawnionych do świadczeń,
- osób bezrobotnych zarejestrowanych w urzędzie pracy,
- niektórych kobiet w ciąży i połogu oraz osób korzystających ze szczególnych uprawnień.
Okres ważności zależy od podstawy ubezpieczenia. Karta może być wydana na czas od 42 dni lub 2 miesięcy do nawet 20 lat. Najczęstsze okresy to:
- 20 lat dla emerytów, którzy osiągnęli wiek emerytalny,
- do 18. urodzin dla niepełnoletnich uprawnionych do świadczeń,
- 3 lata dla osób zatrudnionych i prowadzących działalność gospodarczą,
- 18 miesięcy dla studentów, uczniów po 18. roku życia, rencistów i pełnoletnich członków rodziny,
- 2 miesiące dla osób bezrobotnych zarejestrowanych w urzędzie pracy.
Dokładny termin znajdziesz na karcie oraz w IKP lub mojeIKP. Karta może stracić praktyczną przydatność wcześniej, jeśli utracisz prawo do świadczeń w Polsce, na przykład po zakończeniu zatrudnienia lub wyrejestrowaniu z ubezpieczenia.
Certyfikat tymczasowo zastępujący EKUZ
Jeżeli nie masz karty, zgubiłeś ją albo potrzebujesz leczenia przed jej otrzymaniem, możesz złożyć wniosek o Certyfikat tymczasowo zastępujący EKUZ. Dokument daje prawo do takich samych świadczeń jak karta, ale jest wydawany na konkretny, krótki okres związany z koniecznością skorzystania z leczenia.
Wniosek o e-certyfikat złożysz w mojeIKP w sekcji „Ubezpieczenie zdrowotne za granicą”, wybierając wnioski o certyfikaty. Certyfikat na przyszły okres może być wydany maksymalnie na 30 dni, a wstecznie – do 90 dni. Nie jest elektroniczną wersją stałej karty EKUZ, lecz dokumentem zastępczym.
EKUZ a ubezpieczenie turystyczne
EKUZ nie jest prywatnym ubezpieczeniem turystycznym. Zapewnia dostęp do publicznej opieki zdrowotnej w określonych państwach, ale nie pokrywa wszystkich kosztów, które mogą pojawić się podczas podróży.
Osoby uprawiające narciarstwo, wspinaczkę, sporty wysokiego ryzyka albo podróżujące z chorobami przewlekłymi powinny szczególnie rozważyć dodatkową polisę. Może ona obejmować między innymi transport medyczny do Polski, ratownictwo, leczenie w placówkach prywatnych, następstwa nieszczęśliwych wypadków, odpowiedzialność cywilną oraz bagaż. Zakres zależy od warunków konkretnej umowy.
Najbezpieczniejszym rozwiązaniem podczas wyjazdu do kraju objętego systemem EKUZ jest zabranie karty i wykupienie dodatkowej polisy, jeśli plan podróży wiąże się z ryzykiem wysokich kosztów. Sama EKUZ nie gwarantuje bezpłatnego leczenia w każdej sytuacji.
Przed wyjazdem sprawdź
Przed opuszczeniem Polski upewnij się, że masz:
- ważną kartę EKUZ dla każdej podróżującej osoby,
- dowód osobisty albo inny dokument tożsamości,
- informację o zasadach leczenia w państwie docelowym i placówkach publicznych,
- dodatkową polisę turystyczną, jeżeli potrzebujesz ochrony transportu, ratownictwa lub kosztów prywatnego leczenia.
Informacje dotyczące procedur i okresów ważności mogą ulegać zmianom. W przypadku wątpliwości dotyczących uprawnień skontaktuj się z właściwym oddziałem Narodowego Funduszu Zdrowia.